KOL chi phối thị trường chứng khoán thế giới

Theo The Wall Street Journal, vào một buổi chiều tháng 1, CEO Elon Musk đăng tải dòng tweet có nội dung: "Gamestonk!". Ngay sau đó, các "follower" của ông bắt đầu hành động. Cổ phiếu hãng bán lẻ game GameStop đã tăng hơn 150% chỉ sau 1 đêm, khiến các nhà phân tích cũng "bó tay".

Những dữ kiện để giải thích cho đà tăng đột biến này chỉ là: Dòng tweet của tỉ phú Elon Musk.

Cổ phiếu của GameStop đã tăng hơn 150% chỉ sau một đêm với dòng tweet của CEO Elon Musk. Ảnh: FactSet.

KOL mới trên thị trường chứng khoán

CEO Tesla không phải người duy nhất có thể đẩy giá cổ phiếu chỉ bằng cách tweet. Các nhân vật có tầm ảnh hưởng khác như nhà đầu tư mạo hiểm Chamath Palihapitiya, David Portnoy - nhà sáng lập Barstool Sports hay Giám đốc Quỹ Cathie Wood đã thu hút được hàng trăm triệu người theo dõi trên các nền tảng xã hội. Người hâm mộ của họ là những nhà đầu tư cá nhân, những người coi nhận xét của các KOL về thị trường như “lời sấm truyền”.

Khái niệm về một người có sức ảnh hưởng đến thị trường không phải là mới, nhưng đang thay đổi.

Các thế hệ nhà đầu tư trước mê mẩn những huyền thoại như Bill Miller, Peter Lynch và nhà tiên tri xứ "Omaha" Warren Buffett. Họ nghiên cứu từng chữ trong thư gửi cổ đông thường niên, những cuốn sách được khuyến nghị, với mong muốn thu thập những hiểu biết sâu sắc về cách đánh bại thị trường. Và sau đó, họ tìm cách sao chép chiến lược đầu tư, nghiền ngẫm báo cáo thu nhập của công ty, cũng như tỉ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu.

Tuy nhiên, sự phát triển phổ biến của các tin tức kinh doanh trong những thập kỷ gần đây đã làm xuất hiện một làn sóng các nhân vật có sức ảnh hưởng khác.

Nhân vật đình đám trong số các nhà đầu tư Cathie Wood đã trở thành một huyền thoại chọn cổ phiếu vào thời điểm mà việc chọn cổ phiếu được cho là đã chết. Ảnh: Quartz.

Những bậc thầy của ngày nay không đến từ Phố Wall (Cathie Wood có lẽ là một ngoại lệ vì bà từng làm việc tại Capital Group và Jennison Associates). Nhiều người có tầm ảnh hưởng thu hút những người theo dõi họ, vì sự coi thường các chuẩn mực của ngành tài chính. Những người theo dõi thường tuyên bố rằng họ không quan tâm "bức màn" phía sau một giao dịch. Nếu thần tượng của họ đang mua thứ gì đó, họ cũng sẽ ném tiền vào đó.

Nhà sáng lập Barstool Sports David Portnoy, một trong những "người có ảnh hưởng" hiện nay, tự phát trực tiếp (live-streamed) việc mua cổ phiếu dựa trên các ô chữ cái mà ông lấy ngẫu nhiên từ một chiếc túi.

Trong khi đó, CEO của Social Capital Chamath Palihapitiya đã mua quyền chọn mua cổ phiếu GameStop với trị giá 125.000 USD vào tháng 1, sau khi chia sẻ trên Twitter rằng ông sẽ "rót 100.000 USD" vào bất cứ mã cổ phiếu nào được các follower gợi ý. Rapper nổi tiếng Snoop Dogg cũng "góp công" giúp đồng dogecoin tăng vọt, khi chia sẻ về tấm bìa album mới có hình chú chó "doge".

Tuy nhiên, việc nhiều người có tầm ảnh hưởng lớn đến thị trường chứng khoán bày tỏ quan điểm đi ngược lại với quy tắc không phải là điều ngẫu nhiên. Để thu hút sự chú ý, nhiều người có sức ảnh hưởng hiện nay hướng sự chỉ trích vào các bên, từ Ủy ban chứng khoán và giao dịch (SEC), đến các quỹ đầu cơ, các tỉ phú, để làm hài lòng những người hâm mộ.

Một số người trong nhóm này thậm chí còn kêu gọi sự ủng hộ của đám đông bằng việc ủng hộ các công ty mua lại có mục đích đặc biệt (SPAC) của "KOL" Chamath Palihapitiya.

Trong khi đó, CEO Elon Musk nói đùa rằng sẽ "thật tuyệt vời" nếu SEC điều tra các tweet của ông về dogecoin.

Các KOL này có thực sự là những “người hùng”?

Giáo sư kinh tế Peter Atwater trợ giảng tại Đại học William & Mary cho rằng, theo một khía cạnh nào đó, không có gì đáng ngạc nhiên khi những con người như vậy trở thành "anh hùng" đối với nhiều nhà đầu tư cá nhân.

"Có một lượng lớn dân số cảm thấy rằng họ không có bất kỳ chỗ đứng nào và đại dịch chỉ củng cố nhận thức đó", ông Peter Atwater nói. Nhiều người trong số những KOL trên thị trường chứng khoán ngày này đã thành công trong việc tăng lượng người theo dõi, bởi đã xây dựng hình ảnh về "người ngoài cuộc”.

Trên thực tế, nếu có một lợi ích rõ ràng đối với sự gia tăng của những người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội, đó là họ đã khuấy động sự quan tâm tới đầu tư, đặc biệt là ở những người trẻ tuổi, những người chưa từng tham gia vào thị trường.

Số lượng tài khoản mới đăng ký tại những công ty môi giới như E*Trade, Fidelity Investments và Robinhood đã tăng vọt trong năm qua. Trong nhiều trường hợp, những nhà đầu tư này cũng có được những thành quả nhất định. S&P 500 đã tăng 4,2%, trong khi chỉ số công nghiệp Dow Jones tăng 6,6%.

Tuy nhiên, trào lưu này của thị trường cũng cho thấy nhiều kết quả không mấy tích cực, như việc đặt cược, đặc biệt là vào các cổ phiếu riêng lẻ có thể phản tác dụng nhanh chóng. Giám đốc Đầu tư Nancy Tengler của Laffer Tengler Investments cho biết: có một mối nguy hiểm khi các KOL ảnh hưởng đến các nhà đầu tư cá nhân.

CEO Elon Musk, người sáng lập và là kỹ sư trưởng của SpaceX. Ảnh: Reuters.

Câu hỏi lớn mà nhiều nhà quản lý đặt ra hiện nay là thế hệ những người có ảnh hưởng hiện tại sẽ giữ được người hâm mộ của họ trong bao lâu.

Nhà sáng lập và đối tác quản lý của Lear Investment Management - ông Rick Lear cho rằng: các nhà quản lý quỹ thực sự như bà Cathie Wood có cơ hội lớn hơn để vượt qua thử thách của thời gian. Đơn giản, đó là bởi họ có mục tiêu về việc mang lại giá trị dài hạn cho nhà đầu tư, không chỉ là tận dụng lợi thế ở thời điểm hiện tại.

Đối với những người còn lại, "Tôi cho rằng xu hướng này vẫn có thể tồn tại miễn là thị trường đi lên. Tuy nhiên, khi mọi thứ chuyển hướng, những điều này không còn thú vị nữa", ông Rick Lear nhận định.

Nguồn NCĐT